وشەنامەی پزیشکی — واتای وشە پزیشکییەکان بە کوردی
⚠️ ئەم پەڕەیە زانیاری گشتییە و ڕەچەتە نییە. پێش بەکارهێنانی هەر دەرمانێک ڕاوێژ بە دکتۆر یان دەرمانساز بکە.
وشەنامەی پزیشکی
- Generic
- ناوی زانستیی مادە کاراکە — لە هەموو دنیادا هەمان ناوە.
- Brand
- ناوی بازرگانیی کۆمپانیا؛ چەند برانێک دەکرێت هەمان مادەیان تێدابێت.
- NSAID
- دژە هەوکردنی ناستێرۆیدی — وەک ئیبوپرۆفین و دیکلۆفیناک.
- PRN
- «بەپێی پێویست» — تەنها کاتێک نیشانەکە هەیە.
- BD / BID
- دوو جار لە ڕۆژێکدا.
- TDS / TID
- سێ جار لە ڕۆژێکدا.
- QID
- چوار جار لە ڕۆژێکدا.
- OD
- ڕۆژانە یەک جار.
- SR / XR / ER
- دەرچوونی هێواش — نابێت بشکێنرێت یان بکوترێت.
- EC
- چینی پارێزەری گەدە (Enteric-coated) — بە تەواوی قووتی بدە.
- Contraindication
- دژەبەکارهێنان — ئەو حاڵەتانەی نابێت دەرمانەکە تێیاندا بەکاربهێنرێت.
- Interaction
- تێکەڵبوون — کاریگەریی دوو دەرمان لەسەر یەکتر.
- Hypoglycemia
- دابەزینی شەکری خوێن — ئارەق، لەرزین، برسێتیی توند، گێژبوون.
- Hyperkalemia
- بەرزبوونی پۆتاسیۆمی خوێن — دەکرێتە هۆی ناڕێکیی لێدانی دڵ.
- Prophylaxis
- بەکارهێنان بۆ ڕێگری، نەک چارەسەر.
- Topical
- بەکارهێنانی دەرەکی لەسەر پێست.
- Sublingual
- لەژێر زماندا دەتوێتەوە، وەک نایترۆگلیسرین.
- Loading dose
- ژەمی سەرەتاییِ بەرزتر بۆ گەیشتنی خێرا بە ئاستی کاریگەر.
- Half-life
- ئەو کاتەی لەش نیوەی دەرمانەکە دەردەکات — دیاری دەکات چەند جار بخورێت.
- Bioavailability
- ئەو ڕێژەیەی دەرمان کە دەگاتە خوێن و کار دەکات.
- Tapering
- کەمکردنەوەی وردە وردەی بڕ لە جیاتی ڕاگرتنی کتوپڕ.
- Rebound
- گەڕانەوەی توندتری نیشانەکان دوای ڕاگرتنی دەرمان.
- Resistance
- بەرگریی بەکتریا — دەرمانەکە چیتر کاری لەسەر ناکات.
- Placebo
- دەرمانی درۆیین کە لە توێژینەوەدا بۆ بەراورد بەکاردێت.
- IM / IV / SC
- دەرزی لە ماسولکە / لە دەمار / لە ژێر پێست.
- NPO
- هیچ بە دەم نەخورێت (پێش نەشتەرگەری یان پشکنین).
- Titration
- وردە وردە بەرزکردنەوەی بڕ تا گەیشتن بە بڕی گونجاو.
- Adherence
- پابەندبوون بە خواردنی دەرمان بە شێوەی نووسراو.